De gemeenteraadsvergadering van donderdag 6 november is een financiële raad. Dit betekent dat op de agenda alleen het raadsvoorstel Programmabegroting 2026 staat. Dit is in principe het complete plan voor het gemeentelijke huishoudboekje van 2026.

Zoals altijd begint een financiële raad met algemene beschouwingen. Alle fractievoorzitters van alle partijen in de gemeenteraad krijgen acht minuten spreektijd. Daarin geven zij hun visie op de Programmabegroting en daarmee op de financiële toekomst van de gemeente. De complete Alphense politiek is niet blij met de financiën: er is te weinig geld om alles te blijven doen. Daarom moet er geld bij of er moet (nog meer) bezuinigd worden. De gekozen oplossing voor 2026 is een forse verhoging van de Onroerend Zaakbelasting (OZB) met in totaal 30 procent. Voor Nieuw Elan spreekt fractievoorzitter Frans Langerak. 

Algemene beschouwingen van Nieuw Elan

Langerak wijst er tijdens zijn Algemene Beschouwingen op dat de verhoging van de OZB procentueel een grote verhoging is, maar dat het in euro’s om ongeveer tien euro per maand gaat. Bovendien is de Alphense OZB lager dan zou moeten en daarom is hier ook wel ruimte om meer inkomsten voor gemeente Alphen aan den Rijn uit te halen.  Het is een vervelende maar noodzakelijke maatregel, zo vindt Nieuw Elan.

Langerak wijst ook op de gevolgen als ‘we het niet doen’. Dan kan de gemeente namelijk sommige voorzieningen niet in stand houden. Er zullen gevolgen zijn voor onder meer de bibliotheek, de zwembaden, sportverenigingen en evenementen. ‘De lol van de samenleving verdwijnt dan.’ En juist dat is belangrijk voor saamhorigheid tussen inwoners en voor prettig wonen in onze gemeente.

De integrale tekst met Algemene Beschouwingen van Nieuw Elan staat hier: https://www.nieuwelan.nl/nieuws/algemene-beschouwingen-bij-programmabegroting-2026.html

Programmabegroting 2026

De programmabegroting 2026 wordt ongewijzigd door de Alphense gemeenteraad vastgesteld. De begroting is een financieel stuk van het college van burgemeester en wethouders. Maar er is vooraf door de politieke partijen al over gesproken. Dit omdat het een moeilijk en heel groot onderwerp is. Er zijn ook verschillende wensen van de gemeenteraad opgenomen in de begroting en hier is geld voor gevonden.

Moties

Nadat de programmabegroting is vastgesteld, zijn veertien moties besproken. Een motie is een opdracht voor het college van burgemeester en wethouders. De moties van 6 november gaan allemaal over ‘iets’ dat met de begroting te maken heeft.

De volgende moties zijn aangenomen:

• Programmabegroting 2027

Doel: een nieuwe opzet, kaderstelling en strategie voor meerjarenbeleid om als gemeenteraad betere keuzes te kunnen maken. Nieuw Elan heeft voor deze motie gestemd.

• Begrotingsmarkt voor de gemeenteraad in voorjaar 2026

Doel: raadsleden kunnen hierin rechtstreeks met de ambtelijke organisatie overleggen over beleidskeuzes en budgetverdeling. Nieuw Elan heeft tegen deze motie gestemd.

• Introductie effectenmonitor Sociaal Domein

Doel: goede monitoring van resultaten, financiën en structurele keuzes in het Sociaal Domein. Nieuw Elan heeft voor deze motie gestemd.

• Voorbereiden invoeren AlphenPas per 1 januari 2027

Doel: het uitwerken van scenario’s hoe de invoering mogelijk is. Nieuw Elan heeft voor deze motie gestemd.

• Mantelzorgcompliment gelijktrekken

Doel: gelijktrekken van het compliment voor alle, dus ook jonge, mantelzorgers met als kanttekening dat hierover in het eerste kwartaal van 2026 wordt gesproken. Nieuw Elan heeft voor deze motie gestemd.

• Veilig thuiskomen is geen toeval

Doel: het maken van een actieplan om de fysieke en sociale veiligheid in de openbare ruimte groter te maken voor vrouwen en meisjes. Nieuw Elan heeft voor deze motie gestemd.

• Rode streep

Doel: een ondergrens voor de algemene reserve instellen en hiervoor een voorstel in het tweede kwartaal 2026 aan de raad voor te leggen. Nieuw Elan heeft tegen deze motie gestemd.

• Toekomstbestendig en gastvrij centrum Alphen

Doel: een overbruggingsjaar voor 2026 instellen na de driejarige pilot van anderhalf jaar gratis parkeren in bewaakte parkeerplaatsen. Nieuw Elan heeft voor deze motie gestemd.

De moties die het niet gehaald hebben, gaan over salariskosten organisatie, productbegroting, doorrekening bezuinigingen, melding kosten gemeentelijke projecten, veilig thuiskomen en doorrekenen digitalisering.

Toekomstbestendig en gastvrij centrum Alphen

De laatste aangenomen motie is Toekomstbestendig en gastvrij centrum Alphen. Bij deze motie is de eerste indiener Evon Zevenbergen, raadslid voor Nieuw Elan. Er zijn verschillende maatregelen genomen om het centrumgebied structureel aantrekkelijker te maken. Een ervan is de eerste anderhalf uur gratis parkeren in bewaakte parkeerplaatsen in het centrum. Dit was een pilot die in 2023, 2024 en 2025 liep. Het gratis parkeren bleek een positief effect te hebben op de aantrekkelijkheid van het centrumgebied. De pilot is nu (bijna) afgelopen, maar in de motie wordt gevraagd om voortzetten samen met de ondernemingen in het Stadshart. Dit kan echter pas per 1 januari 2027. Daarom wordt in de motie vooral gevraagd om het ‘overbruggingsjaar’ 2026 te financieren.